Huk llaqtapis achka runakuna tiyasqaku, chay llaqtapas sutin kasqa willkaywa, kay llaqtapiqa runakunaqa tiyasqaku llallinakuyllapis, chayna runakuna kaspankus, willkaywa llaqtapa chimpanpi sumaq qaqa anqas llimpiyuq kasqa, manchapa piña piña qaqa, chay qaqapis kasqa quri, chayraykus runakunaqa qallarisqaku llankayta, chayna uchkuchkaptinkus, huk sumaq qurimanta kampanata tarirusqaku, chay kampanas kasqa sumaq kanchariq, chaysi runakunaqa tariruspanku nisqaku, kay kampanataqa apasun Huancaray llaqtaman misachinapaq rimasqaku runakunaqa, chaymantas lliw runakuna wikrimuyta qallarisqaku. Allinta puririchkaptinkus qawarina pataman chayaruspanku, sumaqta waskawan almataqahina wataruspa wikrichkaptinkus, runakuna samarisqaku, hinaptinsi rimariykusqaku ¡kaytaña tayta kura hamuchkan! nispa rimarisqaku, chayta uyarirpas kampanaqa lluptirparispa, waqaykustinraqsi tilin, tilín nispa chimkaykusqa anqasilla wayquman. Lliw runas qipanta maskaq raskinku, kampanaqa anqasillapa ukun wayqullamansi chayarusqa, utqayllamanñas tariruspanku yapamanta sumaqta wataruspa wikrimusqaku, allintaña qispichichkaptinkus yapamanta, rimariykusqaku kaytaña tayta kura hamuchkan nispa, kaqsi yapamanta kampanaqa lluptirpatamusqa.
Chayna kachkaptinsi huk punchaw, huk runapa anqasillapa urampi chakram kasqa, chaytas risqa yapuq, yapuchkaspas watunta rikurusqa, hinaspansi raskisqa willkaywa llaqtata runakunaman willaq, chaysi llapa runa raskisqaku haku wikrimusun, manañas imapas kasqañachu chayaruptinkuqa, chaymantas mayukunapiña purispanku rikusqaku, chaynas raskimuqku willaq, kutinankupaqa manas imapas kaqñachu, chaynallapis chay kampanaqa chinkarqusqa.
Chay punchawmanta willkaywa runakunaqa manaña maskasqakuñachu, aswansi kampana urqusqankumanta, rikurirusqa qumir qumir qucha, chaypis achkallaña challwa kakusqa, hinaptinsi yapunankupaq mana paraptinqa riqku willkaywa runakuna quchata rumiwan chanqaq, chanqaptinkus chiraparaq qatarimusqa, qipallanmansi puyu anchata rikurirpamusqa, hinaspas rayukunaraq tuqyayta qallaykuq, chikchiktinkunaraq machukuna wichiyta qallaykamuq.
Chaymanta pachas runakunaqa riqsi challwaq chay quchata, chaymantas chay qaqa mansuyarusqa; ñawpaqtaqa warmi uñawarmayuq riptinqa, qaqa qawaykutillansi chay uña warmaqa wañuruq kasqa.
Chayna anqasilla qaqa mansuyaruptinña, lliw runa qallaykusqaku quchata chakirachispankus llamkayta ruwanku uchkuyta puni quri maskanankupaq, llankaspankus runakunaqa lluqqisapa rikurirusqaku, hinaspas munasqankutaña runakunaqa ruwaqku, raymikunapis qatqikunata upyaykustin tusukuqku, chiqninakuyllapis kawsasqaku.
Qullqiyuq kasqankumanhinas taytachamantapas qunqarusqakuña, chaysi huk punchaw raymi kasqa, chaypis lliw runakunaqa qaqtikunata upyaykustin tusukusqaku, chayna kachkaptinkus yaykuramusqa, iskay machuchakuna chaqrampamantan qamuchkaniku, tawnachanwan tawnaykukuspanku yaykurusqaku, hinaspansi mañakunku mikuykachiwaychik aychaykichikta, qampaqraqchun kanman aychay kutichin runakunaqa asikuyta qallaykunku, machuchakunaqa añay chayllatan munaraniku uyariyta.
Machuchakunaqa urquman qispiykuchkaspankuñas tawnachanwan allpata tupaykusqaku, hinallanmansi wayra qallaykamusqa, qipallanman allpaqa puyupuni uqarirparikamusqa, manas runakunaqa rikusqapaschu, lliwsi allpa wayrantin runata chinkarpachisqa, lliwchatas uywankutapas, wakakunatas, quwinkutapas, kuchinkutapas tukuy ruwakusqankutapas pampatamusqa, sanqallatañas llaqtankutaqa saqitamusqa. runakunaqa huk iskallañas machaykunapi iskaparukusqaku, chay punchawmanta pacha willkaywa llaqtaqa purmarusqa, huklaw llaqtakunamanña runakuna ripukusqaku
TAPUYKUNATA CHAKATAY, KUTICHIY
Nivel literal
¿Maypin tarikun kay qaqa?
- a) Huancaray llaqtapi.
- ch) Willkaywa llaqtapi.
- h) Antawaylla llaqtapi.
¿Imam piña piña qaqapa, sutin kasqa?
- a) Alalanya.
- ch) Anta qaqa.
- h) Anqasilla.
¿Imaynampitaq willkaywa runakuna, raqchi takayta qallarisqaku?
- a) Qurita maskaspanku.
- ch) Yakuta maskaspanku.
- h) Mikunata maskaspanku
¿Imatataq raqchi takayta qallarispanku tarirusqaku?
- a) Tullukunata.
- ch) Qurimanta kampanata.
- h) Rumita .
¿Pikunataq yaykuramusqa willkaywa llaqtaman?
- a) Iskay payachakuna.
- ch) Iskay machuchakuna.
- h) Tawa runakuna.
¿Imanasqataq allpa yanayana puyuhina willkaywa runakunata chinkarachisqa?
- a) Taytakuchakuna tawnachanwan tupaykutin.
- ch) Taytakuchakuna wasikunata tupaykutinku
- h) Pukllakuspanku allpata tupaykutinku
¿Imayna runakunataq willkaywa runakuna kasqa?
- a) Allin runakuna.
- ch) Mana allin runakuna.
- h) Sumaq runakuna
NIVEL INFERENCIAL
¿Imataq kanman karqa willkaywa runakuna allin runa kaptin?
- a) Mana willkaywa runakuna allpa puyuwan chinkanmanchu karqa
- ch) Willkaywa runakuna kusisqa tiyakunman karqa
¿Imaninantaq piña piña qaqa?
- a) Sumaq qaqa.
- ch) Mansu qaqa
- h) Manchapa qaqa.
¿Imaynanpitaq willkaywa llaqtaman machuchakuna yaykuramusqa?
- a) Sumaq runakuna kaptinku.
- ch) Allin runakuna kaptinku.
- h) Mana allin runakuna kaptinku.
¿Pitaq kamachikunman karqa taytakuchakunata?
- a) Runakuna
- ch) Taytacha
- h) Mamacha
NIVEL CRITICO
¿Allinchu kanman llallinakuyllapi kawsay?
- a) allinmii.
- ch) manan allinchu.
- h) Kusa kanman
¿Imatataq ruwawaq karqa willkaywa runa kaspa?
- a) Taytakuchakunaman mikuykachiyman karqa.
- ch) Mana mikuchiymanchu karqa.
- h) Tusuchiyman karqa
¿Allinchu taytacha qunqay?
- a) Allinmi.
- ch) Mana allinchu.
- h) Allinpunin kanman
¿Imayna runakunataq kanman taytakuchakuna?
- a) Allin runa.
- ch) Hatun runa.
- h) Llulla runa